Trong nhiều thập niên, Phần Lan đã đưa kỹ năng truyền thông và nhận diện tin giả vào chương trình học từ lứa tuổi mầm non, đồng thời mở các khóa bổ sung cho người lớn tuổi. Khi công cụ tạo nội dung bằng AI ngày càng tinh vi, nước này tiếp tục tích hợp kiến thức AI nhằm củng cố năng lực công dân số: biết đánh giá nguồn tin, kiểm chứng và sử dụng công nghệ có trách nhiệm

Một thí nghiệm mới đã củng cố giả thuyết Morkovin vốn được tranh luận lâu nay, cho thấy nhiễu loạn ở tốc độ Mach 6 tương tự như ở các luồng khí chậm hơn. Phát hiện này mở ra khả năng biến chuyến bay siêu thanh — và thậm chí việc tiếp cận không gian — trở nên khả thi hơn nhiều. Nếu trở thành hiện thực, chuyến bay siêu thanh, từng chỉ xuất hiện trong khoa học viễn tưởng, có thể hoàn toàn thay đổi cách chúng ta di chuyển toàn cầu. Những hành trình kéo dài cả ngày…

Các nhà khoa học tại Sydney (Úc) đã sửa chữa Kính viễn vọng Không gian James Webb của NASA mà không cần rời khỏi Trái Đất. Sử dụng phần mềm tích hợp AI có tên AMIGO, họ loại bỏ hiện tượng hình ảnh bị nhòe mờ do các nhiễu điện tử rất nhỏ gây ra.

Giải pháp này khôi phục toàn bộ sức mạnh quan sát của kính để phát hiện các ngoại hành tinh xa xôi và những hiện tượng vũ trụ tinh vi. Đó là câu chuyện đáng kinh ngạc về việc mã lập trình — chứ không phải phi hành gia — đã cứu kính thiên văn trị giá 10 tỷ USD của NASA.

Từ niềm say mê thuở nhỏ với những hồ chứa nước nhân tạo ở miền Bắc nước Ý, kỹ sư hạt nhân Manuele Aufiero đã tìm thấy hướng đi cho tương lai năng lượng: đưa công nghệ thủy điện tích năng (pumped-storage hydropower) ra đại dương. Từ ý tưởng đó, ông cùng cộng sự sáng lập Sizable Energy, một startup đang định hình lại cách thế giới lưu trữ điện năng — không cần đất, không cần đập, và không cần nước ngọt.

Ngày 7/10/2025, tại TP.HCM, Công ty Cổ phần Tin học Lạc Việt phối hợp cùng Tạp chí Xưa & Nay và Tập san Sử Địa ra mắt ứng dụng XuavaNay.ai, nền tảng ứng dụng AI tiên phong giúp số hóa và lan tỏa kho tri thức lịch sử – văn hóa Việt Nam, kết nối sinh viên Việt Nam và quốc tế trong không gian học tập số.

Các kỹ sư tại Đại học Massachusetts Amherst vừa phát triển một nơron nhân tạo hoạt động gần như y hệt nơron tự nhiên của con người. Đột phá này dựa trên nghiên cứu trước đó, trong đó nhóm đã tạo ra dây nano protein từ loại vi khuẩn có khả năng sinh điện. Phát hiện mới mở ra triển vọng thiết kế những máy tính tiết kiệm năng lượng vượt trội, thậm chí có thể tương tác trực tiếp với tế bào sống.

OpenAI triển khai hệ thống định tuyến an toàn mới và bổ sung tính năng để phụ huynh kiểm soát ChatGPT. Động thái này nhằm đối phó các sự cố khi chatbot từng cổ vũ ảo tưởng, đồng thời diễn ra trong bối cảnh công ty đối mặt vụ kiện liên quan đến cái chết thiếu niên.

Trường Đại học Kinh tế TP.HCM (UEH) ngày 18-9-2025 hợp tác với 689Cloud Solutions, Ltd. (689Cloud) triển khai hệ thống bảo vệ bản quyền video bài giảng trực tuyến bằng công nghệ Digital Rights Management (DRM). Đây là lần đầu tiên một trường đại học tại Việt Nam áp dụng công nghệ này cho nội dung đào tạo trực tuyến.

Các nhà khoa học tại Đại học Monash ở Úc đã thiết kế một loại pin lỏng nhanh, an toàn cho điện mặt trời tại gia. Hệ thống này có thể vượt trội hơn so với các lựa chọn lithium-ion đắt đỏ.

Các kỹ sư đã tạo ra một loại pin dùng nước, được thiết kế nhằm giúp việc lưu trữ điện mặt trời trên mái nhà ở các hộ gia đình Úc trở nên an toàn hơn, rẻ hơn và hiệu quả hơn.

Hội nghị quốc tế The Future of Artificial Intelligence: JDI Chapter 3 đã khép lại tại TP.HCM vào cuối tháng 8, mở ra viễn cảnh mới khi trí tuệ nhân tạo không chỉ dừng ở vai trò hỗ trợ, mà đã có thể tự vận hành và đảm nhận những công việc phức tạp vốn thuộc về con người. Sự kiện được xem là dấu mốc quan trọng, khẳng định vị thế Việt Nam trên bản đồ AI toàn cầu, đồng thời thể hiện sự sẵn sàng của cộng đồng doanh nghiệp trước làn sóng công nghệ đang tăng tốc.

Được tổ chức bởi Launch JDI, với sự đồng hành của NVIDIA và Singapore Global Network (SGN), hội nghị thu hút hơn 1.000 đại biểu gồm các tập đoàn công nghệ, startup AI, học giả và nhà hoạch định chính sách đến từ Việt Nam, Singapore, Đông Nam Á và nhiều quốc gia khác.

Cơ sở laser ZEUS tại Đại học Michigan vừa bắn thành công tia laser chính thức đầu tiên với công suất 2 petawatt (2 triệu tỷ watt) — gần gấp đôi bất kỳ hệ thống nào khác ở Mỹ và mạnh hơn tổng công suất điện toàn cầu hơn 100 lần. Tuy nhiên, xung năng lượng khổng lồ này chỉ tồn tại trong 25 phần tỷ tỷ giây.

Giám đốc Karl Krushelnick của Trung tâm Khoa học Quang học Siêu nhanh Gérard Mourou cho biết: “Mốc này mở ra những thí nghiệm trong các lĩnh vực chưa từng được khám phá của ngành khoa học cường độ trường mạnh tại Mỹ.”

Một phụ nữ Anh mắc bệnh xơ cứng teo cơ một bên đã mất khả năng nói, nay có thể trò chuyện lại bằng chính giọng nói của mình nhờ trí tuệ nhân tạo (AI) và một đoạn băng video gia đình chỉ dài tám giây với âm thanh gần như không nghe rõ. Sarah Ezekiel, một họa sĩ, mất đi giọng nói sau khi được chẩn đoán mắc bệnh này ở tuổi 34, khi đang mang thai đứa con thứ hai, cách đây 25 năm. Căn bệnh xơ cứng teo cơ này dần dần phá hủy các phần của…

Một video mới đã gây ra nhiều đồn đoán về việc cách chúng ta lái xe tại Úc sắp thay đổi hoàn toàn chỉ sau một đêm. Các chủ xe Tesla tại Úc dường như sắp được trải nghiệm công nghệ lái tự động – tất nhiên là dưới sự giám sát.

Chiếc phà chở khách có cánh, lướt trên mặt vịnh Narragansett, có thể trở thành một phương tiện vận tải ven biển mới — hoặc một loại tàu chiến mới. Nhà sản xuất, Regent Craft, đang đặt cược vào cả hai khả năng.

Khi “Phù thủy xứ Oz tại Sphere” (The Wizard of Oz at Sphere) khai màn bên ngoài Đại lộ Las Vegas Strip vào ngày 28/8, khán giả sẽ được trải nghiệm kiệt tác điện ảnh năm 1939 theo cách mà có lẽ các nhà làm phim khi xưa chưa từng tưởng tượng.

Gần 18.000 người sẽ thấy mình ở ngay tâm của cơn lốc xoáy, cuốn căn nhà gỗ của Dorothy ở Kansas lên không trung và ném xuống xứ Munchkinland. Bộ phim được tái hiện trên bức tường LED rộng gần 15.000 mét vuông, bao trọn khán giả và cao 22 tầng, trong khi những chiếc quạt 750 mã lực thổi tung gió và mảnh vỡ để tái tạo cơn lốc.

Một trong những sự kiện AI lớn nhất Đông Nam Á năm 2025 – The Future of Artificial Intelligence: Chapter 3 – sẽ diễn ra ngày 20-8 tại TP.HCM, quy tụ các chuyên gia, nhà nghiên cứu và lãnh đạo doanh nghiệp hàng đầu khu vực và quốc tế. Sự kiện mang đến cho người tham dự cơ hội tiếp cận những góc nhìn mới về cách dẫn dắt làn sóng chuyển đổi AI tiếp theo, trải rộng từ bán lẻ, sản xuất, y tế đến nhiều lĩnh vực khác.

Thị trường trung tâm dữ liệu trí tuệ nhân tạo (AI) toàn cầu dự kiến sẽ tăng trưởng mạnh mẽ, được thúc đẩy bởi nhu cầu ngày càng cao về xử lý các tác vụ AI, sự bùng nổ dữ liệu và phân tích dữ liệu lớn.

Các nhà khoa học tại Đại học Rochester và Viện Công nghệ Rochester (RIT) vừa kết nối hai cơ sở của họ thông qua một mạng truyền thông lượng tử thử nghiệm, sử dụng hai sợi cáp quang dài 18 km. Trong bài báo đăng trên tạp chí Optica Quantum, nhóm nghiên cứu đã giới thiệu Mạng Lượng Tử Rochester (RoQNET), có khả năng truyền thông tin bằng các photon đơn lẻ ở nhiệt độ phòng và sử dụng bước sóng ánh sáng thông thường. Truyền thông lượng tử: bảo mật không thể phá vỡ Mạng lượng tử hứa hẹn…

Những bộ óc xuất sắc nhất của khoa học đã dày công nghiên cứu lĩnh vực này suốt hơn một thế kỷ, cặm cụi mày mò. Tuy nhiên, sự rối rắm đang dần nhường chỗ cho sự hiểu biết, và chúng ta đang bắt đầu nắm bắt được không chỉ ý nghĩa của vật lý lượng tử, mà còn cả các ứng dụng thực tiễn của nó.

Các nhà nghiên cứu đã xác định rằng việc áp dụng rộng rãi các công nghệ nhằm thu giữ dioxide carbon từ khí thải công nghiệp và không khí sẽ tốn kém hơn nhiều và gây tác động xấu hơn đến môi trường so với việc chuyển đổi toàn cầu sang các nguồn năng lượng tái tạo.

Các đại biểu tham dự cuộc họp của Liên Hợp Quốc về đạo đức công nghệ thần kinh vào tháng 5-2025 tại Paris đã xây dựng bộ hướng dẫn toàn cầu đầu tiên nhằm bảo vệ quyền riêng tư của người sử dụng.

Hãy tưởng tượng bạn chỉ cần đeo một cặp kính áp tròng là có thể nhìn thấy ánh sáng hồng ngoại – mà không cần bất kỳ thiết bị cồng kềnh nào hay thậm chí cả pin. Điều này giờ đây đã trở thành hiện thực nhờ vào một loại kính áp tròng đột phá do các nhà khoa học phát triển, có khả năng biến ánh sáng hồng ngoại vô hình thành các màu sắc mà mắt người có thể nhìn thấy.

Mỗi tuần, có hàng trăm bài nghiên cứu khoa học được gửi đến tòa soạn của BBC Science Focus, vì vậy chúng tôi có rất nhiều thứ để hình dung, hòng đoán xem cơn gió tương lai sẽ thổi về hướng nào. Và đây là 10 công nghệ mà chúng tôi cho rằng sẽ định hình cuộc sống hằng ngày của chúng ta vào năm 2050. Dự đoán tương lai thường bị cho là chuyện viển vông (a fool’s game). Thế nhưng, chúng ta vẫn không ngừng tò mò về những ý tưởng sẽ khiến cả thế giới bàn tán…

Nhật Bản đã bắt tay vào một sứ mệnh phát triển hệ thống pin có khả năng liên tục tạo ra điện trong vòng một thế kỷ dưới những điều kiện khắc nghiệt của không gian vũ trụ. Những loại pin có thời gian hoạt động dài và không cần bảo trì được kỳ vọng sẽ đóng vai trò quan trọng không chỉ trong các dự án trên Mặt trăng mà còn trong các sứ mệnh thám hiểm không gian xa, vượt khỏi sao Mộc, nơi ánh sáng Mặt trời yếu hơn. Cơ quan Năng lượng Nguyên tử Nhật Bản…

Fujitsu Ltd và Viện nghiên cứu Riken – tổ chức được chính phủ Nhật Bản hậu thuẫn – đã cùng phát triển một máy tính lượng tử siêu dẫn sử dụng 256 bit lượng tử (qubit) và đặt mục tiêu ra mắt một máy tính tiên tiến hơn với 1.000 qubit trong vòng hai năm tới. Dựa trên nguyên mẫu 64 qubit ra mắt năm 2023, hệ thống mới này sẽ được cung cấp cho các bên khác từ tháng 6, Fujitsu và Riken cho biết cuối tháng trước. Máy tính lượng tử dễ gặp lỗi khi có những tác…

Boron là nguyên tố có tự nhiên trong nước biển, nhưng trở thành chất gây ô nhiễm độc hại trong nước uống khi nó đi qua các bộ lọc loại bỏ muối tiêu chuẩn. Nồng độ của boron trong nước biển cao gấp khoảng hai lần mức an toàn cao nhất mà Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) cho phép đối với nước uống, và cao gấp 5 đến 12 lần mức mà nhiều loại cây trồng có thể chịu được.

Meta Platforms đã triển khai tính năng “Tài khoản thiếu niên” (Teen Accounts) cho Facebook và Messenger bắt đầu từ hôm qua, 8-4, trong bối cảnh hãng đang đối mặt với những chỉ trích vì chưa làm đủ để bảo vệ người dùng trẻ khỏi các mối nguy hại trực tuyến.

Các nhà vật lý thiên văn đã quan sát được neutrino (*) có năng lượng cao gấp 20 lần bất kỳ hạt nào từng được quan sát trước đó.
Hạt này – có khả năng đến từ một thiên hà xa xôi – được phát hiện bởi Kính thiên văn Neutrino Một Kilômét Khối (KM3NeT), một tập hợp các quả cầu thủy tinh cảm biến ánh sáng nằm dưới đáy biển Địa Trung Hải, vào ngày 13-2-2023, nhưng các nhà nghiên cứu theo dõi kính thiên văn này không nhận ra phát hiện này cho đến đầu năm 2024, khi họ hoàn thành phân tích đầu tiên về dữ liệu của mình.

Sau khi Google – gã khổng lồ tìm kiếm -, chấp nhận nhiều quảng cáo hơn từ các đối thủ nhỏ như Ask.com thì chi phí quảng cáo trên Google của một số tổ chức phi lợi nhuận đã bị tăng vọt. Vì sao?

Năm 2024 là một năm bùng nổ của công nghệ. Bên cạnh việc cải thiện cuộc sống con người qua các công cụ, thiết bị và tiến bộ công nghệ cao, cũng có không ít phát minh khiến chúng ta lo ngại về tương lai.
Khi năm 2024 sắp khép lại, có rất nhiều điều để nhìn lại. Đây là một năm đầy những tiến bộ trong khoa học, y học và sinh học đã thúc đẩy chúng ta tiến lên.

Có thể đây là anh chàng độc thân hấp dẫn nhất San Francisco. Anh tên Claude, là một chatbot AI do Anthropic tạo ra và đang được giới chuyên viên công nghệ ưa chuộng.  
Có thể hỏi Claude về nhiều chủ đề khác nhau. Người hâm mộ đang đánh giá cao sự nhạy cảm và trí thông minh của anh, theo The  New York Times. Một số người còn trò chuyện với anh mỗi ngày hàng chục lần. Họ thường nhờ anh tư vấn về sức khỏe, công việc và về chuyện… yêu đương! Trước khi ra một quyết định quan trọng, họ cho anh biết cả những chuyện thầm kín để được tư vấn. Một số người còn thố lộ rằng anh là bạn thân nhất của mình.

Trong các sứ mệnh tương lai đến sao Hỏa, các phi hành gia sẽ cần tối ưu hóa việc sử dụng mọi nguồn tài nguyên sẵn có tại chỗ để sản xuất các nhu yếu phẩm như oxy, nước và nhiên liệu. Một nhóm nghiên cứu từ trung tâm công nghệ Tây Ban Nha Tekniker và Đại học Cantabria đang phát triển một hệ thống sử dụng ánh sáng Mặt Trời để biến carbon dioxide và nước thải thành methane, có thể dùng làm nhiên liệu.

Tại vương quốc nhỏ bé Bhutan, hàng chục chuyên gia dữ liệu đang hoàn thiện các mô hình trí tuệ nhân tạo (AI) từ những văn phòng được bao quanh bởi đỉnh núi hùng vĩ của dãy Himalaya. Các nhân viên tại iMerit không chỉ đào tạo AI thực hiện những nhiệm vụ đơn giản như nhận diện “mèo nâu trên bậu cửa sổ” trong ảnh. Thay vào đó, họ dạy các thuật toán về giải phẫu của mắt người hoặc cách phát hiện những thay đổi trên bản đồ không gian địa lý.

Sự xuất hiện của các công cụ trí tuệ nhân tạo (AI) tạo sinh, cho phép người dùng tạo ra các bài đánh giá trực tuyến chi tiết và mới lạ mà gần như không tốn công sức, đang đặt các nhà cung cấp dịch vụ, người tiêu dùng và các tổ chức giám sát vào một tình thế khó khăn.

Hàng chục trung tâm dữ liệu khổng lồ nằm ở vùng ngoại ô Dublin đang tiêu thụ nhiều điện năng hơn toàn bộ các hộ gia đình tại các thành phố của Ireland, bắt đầu làm xói mòn sự chào đón nồng nhiệt vốn đã đưa các trung tâm dữ liệu đó đến đây.
Giờ đây, một quốc gia từng biến mình thành “nhà máy máy tính” cho Amazon, Google, Meta, Microsoft và TikTok đang tự hỏi liệu tất cả có đáng giá hay không khi các gã khổng lồ công nghệ đang tìm kiếm địa điểm để xây dựng thêm trung tâm dữ liệu nhằm phục vụ làn sóng trí tuệ nhân tạo tiếp theo.

Những mái vòm khổng lồ, trông như những tấm màng bong bóng khổng lồ, nằm yên bình trong một thung lũng ở Cornwall, Anh. Các mái vòm này chứa cây cối từ khắp nơi trên thế giới và là đặc điểm nổi bật của Dự án Eden, một dự án sử dụng địa nhiệt để chăm sóc cây cối.

Các nhà khoa học đã tiên phong phát triển thuốc kháng virus nhắm vào enzym methyltransferase của virus, mang đến một chiến lược mới trong việc điều trị các virus RNA và DNA. Bước đột phá này có thể bổ sung cho các liệu pháp hiện tại, cung cấp giải pháp mạnh mẽ chống lại các đại dịch trong tương lai.

Ủy ban châu Âu đã thông qua quỹ trị giá 1,5 tỷ euro trong tháng này để xây dựng hoặc nâng cấp bảy nhà máy trí tuệ nhân tạo (AI) được phân bổ khắp châu Âu.
Mỗi nhà máy sẽ triển khai hoặc nâng cấp các siêu máy tính được tích hợp AI, các mô hình AI đa dụng lớn (GPAI) và cơ sở lập trình, theo thông tin từ Ủy ban.
Các nhà máy AI mới này sẽ “mở rộng việc sử dụng AI” cho các doanh nghiệp nhỏ trong EU đồng thời “đẩy mạnh” nghiên cứu AI trong cộng đồng học thuật của khối.

Một cuộc khảo sát toàn cầu với 1.666 chuyên gia CNTT cho thấy gần ba phần tư (74%) có kế hoạch xây dựng mười ứng dụng trở lên trong vòng 12 tháng tới, với gần một nửa (45%) dự định phát triển 25 ứng dụng trở lên.
Được thực hiện bởi công ty nghiên cứu thị trường Centient thay cho OutSystems, khảo sát cho thấy 40% số người tham gia cho biết các ứng dụng AI mới chiếm từ 51% đến 100% tổng số dự án của họ, trong khi 41% báo cáo rằng các dự án này chiếm từ 26% đến 40% tổng số dự án của họ.

Châu Âu nổi bật với sự đổi mới trong công nghệ đại dương nhưng lại gặp khó khăn trong việc huy động vốn mạo hiểm. Liên minh châu Âu (EU) đã đưa ra sáng kiến giúp một số công ty khởi nghiệp giành được lòng tin của nhà đầu tư — từ WiFi dưới nước của Ý đến các trang trại nuôi cá kết hợp trồng cây ở Bồ Đào Nha.

Một hệ thống trí tuệ nhân tạo (AI) mới đang được thử nghiệm tại sân bay Heathrow nhằm hỗ trợ các kiểm soát viên không lưu quản lý không phận đông đúc nhất (congested airspace) của Vương quốc Anh. Công cụ AI này đã được thử nghiệm trên hơn 40.000 chuyến bay tại đây, nhưng các chuyên gia cảnh báo rằng các hệ thống AI vẫn có những hạn chế.

Google vừa ra mắt một con chip mới mà họ cho rằng đánh dấu bước đột phá lớn không tưởng trong lĩnh vực máy tính lượng tử, một lĩnh vực được coi là biên giới tiếp theo đối với các tập đoàn công nghệ.

Ngày hôm qua, 11-12-2024, Apple đã bắt đầu tích hợp ChatGPT của OpenAI vào các thiết bị của mình, mang đến một tính năng được mong đợi từ lâu mà các nhà đầu tư hy vọng sẽ thúc đẩy doanh số của dòng iPhone mới nhất.
Việc ra mắt (rollout) này là một phần trong kế hoạch triển khai rộng rãi các công cụ ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) trong các bản cập nhật hệ điều hành mới dành cho iPhone, iPad và máy tính Mac.

STMicroelectronics, một trong những công ty chip máy tính lớn nhất châu Âu, đã ra mắt dòng vi điều khiển mới, lần đầu tiên dành cho AI edge và học máy. Edge AI là trí tuệ nhân tạo trên thiết bị cục bộ.
Công ty liên doanh Pháp-Ý này cho biết vào thứ Ba rằng họ kỳ vọng dòng sản phẩm có mã hiệu STM32N6 sẽ được ứng dụng trong các thiết bị điện tử tiêu dùng và công nghiệp để xử lý hình ảnh và âm thanh, những nhiệm vụ vốn đòi hỏi các máy tính lớn hoặc trung tâm dữ liệu.

OpenAI đã chính thức phát hành công cụ tạo video trí tuệ nhân tạo Sora, nhưng công ty sẽ không cho phép hầu hết người dùng tái hiện hình ảnh con người để tránh các hình thức lạm dụng.
Người dùng phiên bản cao cấp có trả phí của sản phẩm chủ lực ChatGPT của OpenAI giờ đây có thể sử dụng Sora để tạo video AI ngay lập tức dựa trên các lệnh văn bản (written commands), ví dụ như tạo các đoạn video chất lượng cao về gấu đấu vật sumo và mèo nhâm nhi cà phê.

Một “bàn tay” tí hon với bốn ngón được gấp từ một mảnh DNA duy nhất có thể bắt giữ virus gây ra COVID-19 để phát hiện bệnh nhanh chóng, đồng thời có khả năng ngăn các hạt virus xâm nhập vào tế bào, các nhà nghiên cứu tại Đại học Illinois Urbana-Champaign báo cáo.
Được gọi là NanoGripper, bàn tay nanorobot này cũng có thể được lập trình để tương tác với các virus khác hoặc nhận diện các dấu hiệu bề mặt tế bào để cung cấp thuốc nhắm mục tiêu, chẳng hạn như trong điều trị ung thư.

Một nhóm các nhà khoa học từ Đại học Jilin, Phòng thí nghiệm Vật liệu Thông minh NYU Abu Dhabi và Trung tâm Vật liệu Kỹ thuật Thông minh đã phát triển một loại vật liệu tinh thể mới (crystalline material) có thể thu được nước từ sương mù mà không cần bất kỳ nguồn năng lượng nào.
Những tinh thể thông minh này, được gọi là tinh thể Janus, được lấy cảm hứng từ các loài thực vật và động vật sa mạc, có khả năng sống sót trong điều kiện khô cằn. Chẳng hạn, các con bọ và thằn lằn sa mạc đã tiến hóa để phát triển các cấu trúc da có cả chỗ ưa nước và kỵ nước (hydrophilic and hydrophobic areas), giúp thu hút độ ẩm từ không khí. Nước được hút vào các vùng da ưa nước và các giọt nước được tích tụ và vận chuyển qua các vùng da kỵ nước.

Gã khổng lồ viễn thông Pháp Orange vừa công bố hợp tác với OpenAI và Meta (công ty mẹ của Facebook) để xây dựng các mô hình trí tuệ nhân tạo tùy chỉnh (custom artificial intelligence models), nhằm hiểu rõ hơn các ngôn ngữ khu vực tại châu Phi.
Orange cho biết đang làm việc với OpenAI và Meta để phát triển các mô hình AI tùy chỉnh dựa trên Whisper và Llama — các mô hình mã nguồn mở có thể được điều chỉnh để đáp ứng các nhu cầu cụ thể — nhằm hiểu được các ngôn ngữ Tây Phi mà hầu hết các hệ thống hội thoại (conversational systems) hiện nay không hỗ trợ.

Các nhà nghiên cứu tại Viện Công nghệ Massachusetts (MIT) đã phát triển một loại vải lụa có khả năng giảm tiếng ồn bằng cách sử dụng rung động, áp dụng hai kỹ thuật: khử tiếng ồn thông qua giao thoa và ngăn chặn sự truyền âm thanh. Vật liệu này có thể biến các môi trường ồn ào thành không gian yên tĩnh (tranquil spaces), khiến nó trở thành lựa chọn lý tưởng cho ô tô, phòng ở và văn phòng mở.

Làm thế nào để xác định một triệu chứng bệnh, chẳng hạn cơn ho kéo dài, là do một trường hợp bệnh lý riêng, hay là do yếu tố hậu Covid (long Covid). Câu hỏi này đã có lời giải từ trí thông minh nhân tạo (AI), và thậm chí, công cụ AI mới này xác định tỷ lệ mắc hậu Covid cao gấp ba lần so với trước đây.
Trước đây, các nghiên cứu chẩn đoán ước tính rằng 7% dân số bị ảnh hưởng bởi hậu COVID. Tuy nhiên, một nghiên cứu mới sử dụng công cụ AI do hệ thống y tế tích hợp Mass General Brigham phát triển cho thấy tỷ lệ này cao hơn đáng kể, ở mức 22,8%.

Một nghiên cứu đột phá (groundbreaking study) đã phát hiện rằng các tế bào bên ngoài não cũng có thể có chức năng ghi nhớ, thách thức quan điểm lâu nay (long-held belief) cho rằng ký ức chỉ tồn tại trong các tế bào não. Các nhà nghiên cứu đã chứng minh rằng các tế bào không thuộc não có thể học từ việc lặp lại có khoảng cách, kích hoạt một “gen ký ức” giống như các tế bào não.

Lần đầu tiên, các nhà khoa học đã có thể theo dõi những gì đã xảy ra với tế bào gốc hàng chục năm sau khi cấy ghép, giải mã một quy trình y học đã là điều bí ẩn suốt hơn 50 năm qua.
Những hiểu biết mới có thể gợi mở các cách thức chọn lựa người hiến và thành công trong cấy ghép, hứa hẹn các phương pháp an toàn và hiệu quả hơn. Các nhà nghiên cứu từ Viện Wellcome Sanger và các cộng sự tại Đại học Zurich đã thành công trong việc lập bản đồ hành vi của tế bào gốc trong cơ thể người nhận lên đến ba thập kỷ sau khi cấy ghép (post-transplant), cung cấp sự hiểu biết về những biến đổi lâu dài của các tế bào này.

Phát hiện ung thư phổi giai đoạn sớm có thể trở nên dễ dàng hơn nhờ vào một phương pháp tiên tiến phân tích hơi thở của con người. Các nhà nghiên cứu đã phát triển một cảm biến nano siêu nhạy có khả năng phát hiện mức isoprene trong hơi thở – một dấu hiệu sinh học (biomarker) của ung thư phổi. Bằng cách kết hợp các cụm nano dựa trên bạch kim, cảm biến Pt@InNiOx đạt được độ nhạy cao, với ngưỡng phát hiện chỉ ở mức 2 phần tỷ, vượt trội so với các cảm biến trước đây.

Các nhà nghiên cứu tại Cornell đã tạo ra một tinh thể xốp (porous crystal) đột phá bằng cách kết hợp cấu trúc vòng lớn và lồng phân tử, giúp tăng cường khả năng vận chuyển ion lithium trong pin thể rắn. Thiết kế tinh thể mới này có các kênh nano một chiều, cải thiện đáng kể độ dẫn ion, hứa hẹn mang lại pin an toàn hơn và có tiềm năng ứng dụng trong lọc nước và điện tử sinh học, và đặc biệt có thể đặt dấu chấm hết cho hiện tượng pin phát nổ.

Một nhóm nghiên cứu từ Khoa Kỹ thuật Robot và Cơ Điện tử của DGIST, do Giáo sư Bonghoon Kim dẫn đầu, đã phát triển “Thiết bị năng lượng thông minh 3D” với khả năng kép, có thể đảo ngược để vừa sưởi ấm vừa làm mát.
Nhóm nghiên cứu đã hợp tác với Giáo sư Bongjae Lee từ Khoa Kỹ thuật Cơ khí của KAIST và Giáo sư Heon Lee từ Khoa Khoa học và Kỹ thuật Vật liệu của Đại học Hàn Quốc. Thiết bị sáng tạo này đã được công nhận về tính xuất sắc và thực tiễn khi được chọn làm bài viết trang bìa (cover article) của tạp chí quốc tế Advanced Materials.

Các nhà nghiên cứu đã phát triển PIONEER, phần mềm mới giúp đơn giản hóa việc xác định các tương tác protein-protein quan trọng với mục tiêu phát minh ra thuốc. Công cụ này tích hợp dữ liệu gen khổng lồ và cấu trúc protein thể lý, hỗ trợ các nhà nghiên cứu xác định các điểm tương tác có thể dẫn đến các phương pháp điều trị hiệu quả cho các bệnh như ung thư.

Một nghiên cứu vừa được công bố đã giới thiệu công nghệ có khả năng biến hơi nước trong khí quyển thành nguồn nước với tốc độ nhanh trong các khu vực khí hậu khô cằn, giải quyết vấn đề khan hiếm nước ở các vùng chịu hạn hán thường xuyên.

Ý tưởng biến không khí xung quanh thành nước uống vốn là một điều lạ lùng (a marvel). Việc thu được lượng nước ổn định từ môi trường có độ ẩm thấp từ lâu đã gần giống khoa học viễn tưởng hơn là thực tế.

Các nhà nghiên cứu đang khám phá hiệu ứng quang điện khối (BPV) từ một vật liệu đầy hứa hẹn cho các công nghệ thu năng lượng mặt trời trong tương lai.
Hiệu ứng quang điện khối là một hiện tượng hiếm gặp, có thể cho phép một số vật liệu vượt qua hiệu suất của các tế bào năng lượng mặt trời sử dụng mối nối p–n truyền thống (mối nối p–n là một ranh giới giữa vật liệu loại p và loại n trong một thiết bị bán dẫn, hoạt động như một chỉnh lưu).

OpenAI cho biết hôm đầu tháng 10 rằng họ đã huy động được 6,6 tỷ USD từ các khoản đầu tư vốn mạo hiểm như một phần trong quá trình chuyển đổi của nhà sản xuất ChatGPT khỏi mô hình phi lợi nhuận ban đầu.
Vòng gọi vốn này do công ty đầu tư mạo hiểm Thrive Capital dẫn đầu, với sự hỗ trợ từ các tập đoàn công nghệ lớn như Microsoft, Nvidia và SoftBank.

“Hệ thống 0” đại diện cho một công cụ nhận thức mới nổi, được hỗ trợ bởi AI, hoạt động song song với trực giác và phân tích của con người nhằm nâng cao khả năng nhận thức. Đây là một khái niệm rất mới, vừa được trình bày chi tiết vào ngày hôm qua, 22-10-2024, trong tạp chí Nature Human Behaviour.

Khi trẻ em bị ốm lâu dài và không thể đi học, không chỉ bệnh tật khiến chúng mệt mỏi mà sự cách ly khỏi lớp học và bạn bè cũng có thể gây ảnh hưởng lớn.
Đối với những trẻ đang trải qua điều trị dài hạn hoặc gặp khó khăn về sức khỏe tâm lý, công ty No Isolation của Na Uy đã có giải pháp: robot AV1 có thể thay thế vị trí của trẻ em trong lớp, trở thành đôi mắt, tai và giọng nói của chúng, giúp các em duy trì kết nối với bạn bè cùng lớp.

Khi X công bố điều khoản dịch vụ mới nhất của mình, có hiệu lực từ ngày 15-11-2024, người dùng nhanh chóng phát hiện một thay đổi quan trọng, và nhiều người đang bày tỏ phẫn nỗ về điều này.”
Bằng cách gửi, đăng hoặc hiển thị Nội dung trên hoặc thông qua Dịch vụ, bạn cấp cho chúng tôi một giấy phép không độc quyền, miễn phí bản quyền trên toàn thế giới, cho phép Nội dung của bạn được sử dụng trên toàn thế giới,” theo điều khoản dịch vụ mới, trong đó bao gồm quyền “sử dụng và huấn luyện các mô hình học máy và trí tuệ nhân tạo của chúng tôi, dù là mô hình tạo sinh hoặc loại khác.”

Các nhà nghiên cứu tại Đại học College London (UCL) đã lập kỷ lục mới về tốc độ truyền dữ liệu không dây, đạt tốc độ 938 Gb/s trong dải tần số từ 5-150 GHz, nhanh hơn tới 9.380 lần so với tốc độ 5G trung bình ở Anh. Bước đột phá này, kết hợp giữa công nghệ vô tuyến và quang học, hứa hẹn mang đến các hệ thống truyền thông không dây nhanh hơn và ổn định hơn trong vài năm tới.

Google ngày 15-10 đã ký một thỏa thuận với công ty khởi nghiệp hạt nhân Kairos Power ở California, theo đó Kairos sẽ xây dựng bảy lò phản ứng modul nhỏ (SMR) nhằm cung cấp điện cho các trung tâm dữ liệu của hãng công nghệ này. Thỏa thuận này hứa hẹn sẽ bổ sung khoảng 500 megawatt điện sạch vào thời điểm nhu cầu năng lượng cho các trung tâm dữ liệu và AI đang tăng mạnh.

Một nghiên cứu mới đã khám phá ra các công nghệ có thể mở ra khả năng xử lý thông tin tiết kiệm năng lượng và bảo mật dữ liệu tinh vi, và có thể thay đổi cuộc chơi trong lĩnh vực viễn thông. Nghiên cứu từ Đại học Maryland đã giới thiệu một thiết bị xử lý dữ liệu viễn thông bằng ánh sáng, đạt được hiệu quả năng lượng và tăng cường khả năng bảo vệ chống lại tin tặc thông qua truyền thông lượng tử.

Câu hỏi trên tựa đề bài viết này đã gây xôn xao trong thế giới công nghệ cũng như trên mạng xã hội kể từ khi có tin đồn về một chiếc điện thoại Tesla tiềm năng, còn được gọi là “Tesla Pi phone.”

Elon Musk’s SpaceX plans to invest US$1.5 billion in Vietnam in the near future to deploy its Starlink satellite service in the 100-million-people market, according to a meeting between General Secretary and President To Lam and SpaceX Vice President Tim Hughes on Wednesday in New York (Thursday morning Vietnam time). Vietnamese government agencies are currently reviewing SpaceX’s investment proposal, according to the news portal www.chinhphu.vn, which cited President To Lam’s remarks to Tim Hughes, Senior Vice President for Global Business and Government Affairs at SpaceX. To Lam also requested that SpaceX work closely with Vietnamese agencies to complete preparations for…

When Tim Hughes, Senior Vice President for Global Business and Government Affairs at SpaceX, met with Vietnam’s Prime Minister Pham Minh Chinh in Hanoi on September 6, 2024, his intentions were clear: to tap into the country’s satellite internet market.

(Tổng hợp từ Additive Manufacturing Media, Factories in Space, Airbus, Wikipedia) Sản xuất trong không gian (in-space manufacturing) không còn là chuyện khoa học giả tưởng, mà đã trở nên thực tiễn hơn bao giờ hết. Những thành tựu trong lĩnh vực này không khỏi khiến chúng ta giật mình khi mà các ngành sản xuất khá đa dạng đã xuất hiện trên không gian, từ việc sản xuất dược phẩm, thực phẩm, canh tác, cho đến tái chế vật liệu, xây dựng, và lắp ráp trong không gian. Thống kê của Factories in Space (www.factoriesinspace.com) cho thấy tính đến…

Nhiều người gọi đó là nền kinh tế không gian, chứ không chỉ đơn thuần là ngành công nghiệp không gian, do tầm ảnh hưởng bao trùm của lĩnh vực này. Thật vậy, các hoạt động không gian sôi động hơn rất nhiều so với những gì được đăng tải trên báo chí, khi mà bình quân năm 2022, cứ hai ngày lại có một tên lửa được phóng vào không gian, khi mà có hàng ngàn doanh nghiệp đã và đang hăm hở tìm kiếm cơ hội trên bầu trời, khi mà doanh số trực tiếp của nền kinh…

Chi Mei Medical Center ở Đài Nam, Đài Loan, đã tiên phong trong việc triển khai trí tuệ nhân tạo (AI) nhằm giảm bớt áp lực công việc cho các y bác sĩ và nhân viên Tại khoa dược, chẳng hạn, chỉ với một cú nhấp chuột, các dược sĩ có thể dùng trợ lý AI để truy cập nhanh chóng, dễ dàng vào lịch sử bệnh án, danh sách thuốc, kết quả xét nghiệm cùng tiền sử dị ứng của người bịnh. Việc dùng AI không chỉ giúp dược sĩ tăng gấp đôi số người bịnh mình phục vụ…

Thời tiết xấu đã khiến SpaceX phải hoãn phóng chuyến bay thực hiện sứ mệnh đi bộ ngoài không gian tư nhân đầu tiên trên thế giới, được dẫn dắt và tài trợ bởi tỷ phú doanh nhân Jared Isaacman. Chuyến bay Polaris Dawn dự kiến sẽ cất cánh từ Trung tâm Vũ trụ Kennedy của NASA ở Florida vào sáng sớm thứ Tư theo giờ địa phương. Một kế hoạch phóng chuyến bay trước đó vào ngày thứ Ba đã bị SpaceX của tỷ phú Elon Musk hủy bỏ do rò rỉ khí heli. Chuyến bay nhằm thực hiện…

𝘛𝘳𝘢́𝘪 𝘵𝘪𝘮 𝘤𝘶̉𝘢 𝘚𝘺𝘥𝘯𝘦𝘺 𝘬𝘩𝘰̂𝘯𝘨 𝘤𝘩𝘪̉ 𝘨𝘰̂̀𝘮 𝘯𝘩𝘶̛̃𝘯𝘨 𝘬𝘪𝘦̂́𝘯 𝘵𝘳𝘶́𝘤 𝘩𝘪𝘦̣̂𝘯 đ𝘢̣𝘪 𝘭𝘢̂̃𝘯 𝘤𝘰̂̉ 𝘹𝘶̛𝘢, 𝘮𝘢̀ 𝘤𝘰̀𝘯 𝘭𝘢̀ 𝘮𝘰̣̂𝘵 𝘷𝘪́ 𝘥𝘶̣ 𝘵𝘪𝘦̂𝘶 𝘣𝘪𝘦̂̉𝘶 𝘤𝘩𝘰 𝘴𝘶̛̣ 𝘬𝘦̂́𝘵 𝘯𝘰̂́𝘪 𝘤𝘶̉𝘢 𝘮𝘰̣̂𝘵 đ𝘰̂ 𝘵𝘩𝘪̣ 𝘩𝘪𝘦̣̂𝘯 đ𝘢̣𝘪. 𝘛𝘳𝘰𝘯𝘨 𝘯𝘩𝘶̛̃𝘯𝘨 𝘯𝘢̆𝘮 𝘨𝘢̂̀𝘯 đ𝘢̂𝘺, 𝘤𝘩𝘪́𝘯𝘩 𝘲𝘶𝘺𝘦̂̀𝘯 𝘵𝘩𝘢̀𝘯𝘩 𝘱𝘩𝘰̂́ đ𝘢̃ 𝘹𝘢̂𝘺 𝘥𝘶̛̣𝘯𝘨 𝘩𝘦̣̂ 𝘵𝘩𝘰̂́𝘯𝘨 đ𝘶̛𝘰̛̀𝘯𝘨 𝘴𝘢̆́𝘵 𝘯𝘩𝘦̣, 𝘨𝘰̣𝘪 𝘭𝘢̀ 𝘚𝘺𝘥𝘯𝘦𝘺 𝘓𝘪𝘨𝘩𝘵 𝘙𝘢𝘪𝘭, 𝘮𝘰̣̂𝘵 𝘮𝘢̣𝘯𝘨 𝘭𝘶̛𝘰̛́𝘪 𝘮𝘶̛𝘰̛̣𝘵 𝘮𝘢̀, 𝘩𝘪𝘦̣̂𝘶 𝘲𝘶𝘢̉. Tàu trên hệ thống đường sắt nhẹ lướt dọc theo George Street, con đường cổ xưa của Sydney, nơi, trong những năm gần đây, đã thay đổi đáng kể. Từng hay bị ùn tắc, George Street giờ đây…

(Saigon Times Foundation) – Hơn 900 lao động địa phương sẽ được tuyển dụng làm việc tại Trung tâm Vận hành DIGI-TEXX Việt Nam, chi nhánh Hậu Giang vừa mới khai trương ngày 1-8-2024, góp phần thay đổi cơ cấu kinh tế khu vực ĐBSCL. Trung tâm vận hành mới của công ty DIGI-TEXX Việt Nam được mở tại Khu Công nghệ số ISC Hậu Giang, không chỉ đánh dấu cột mốc quan trọng trong hành trình phát triển của DIGI-TEXX mà còn mở ra cơ hội mới cho sự phát triển nền kinh tế số tại khu vực Đồng…

(VNFOCUS) – Hôm 19-8, ông Jeff Dean, Phó Chủ tịch kiêm Giám đốc khoa học của Google đã công bố khoản tài trợ 1,5 triệu USD cho Trường Đại học Fulbright Việt Nam (Fulbright). Khoản tài trợ này được sử dụng để nâng cao công tác đào tạo về trí tuệ nhân tạo (AI) tại Fulbright. Qua đó, giúp đẩy mạnh việc nghiên cứu AI bằng cách hỗ trợ các giảng viên với nhiều chương trình nghiên cứu có triển vọng, tối đa hóa các cơ hội nghiên cứu về AI cho sinh viên qua học bổng, đồng thời thúc…

Thiện nguyện kiểu mới về khoa học, giáo dục Trọng tâm nỗ lực từ thiện của Priscilla Chan và Mark Zuckerberg – chủ Facebook – là Sáng kiến Chan Zuckerberg (CZI), ra đời năm 2015 với mục tiêu “nâng cao tiềm năng con người và thúc đẩy sự bình đẳng.” ( “Advancing human potential and promoting equality.”) Priscilla Chan và Mark Zuckerberg là cặp đôi quyền lực không chỉ trong lĩnh vực công nghệ mà còn cả trong lĩnh vực thiện nguyện. Với khối tài sản lên tới 165 tỷ đô la Mỹ, họ đã cam kết đóng góp trước…

(KTSG Online) – Hàng chục diễn giả đã tập hợp lại trong một chuỗi hội thảo có tên khá lạ là TECx 2023 do SAVVi tổ chức tại Câu lạc bộ Bến Du thuyền Nam Sài Gòn ở Quận 7, TPHCM vào cuối tháng 6 vừa qua, và mang đến cho sân chơi này nhiều điều thú vị. Gọi là sân chơi vì có lẽ hiếm khi ở Việt Nam có một điểm hội tụ nơi các cuộc thảo luận diễn ra nhằm kêu gọi đầu tư vào công nghệ, phim ảnh và âm nhạc, nơi âm nhạc và phim…

(KTSG Online) – Bảo mật dữ liệu ngày càng trở thành một vấn đề sống còn đối với cộng đồng doanh nghiệp và xã hội, không chỉ vì các nguy cơ mất an toàn thông tin do chiến tranh thương mại toàn cầu hay các căng thẳng địa chính trị khiến cho các cuộc “đột kích” vào hệ thống thông tin của đối phương ngày càng tinh vi và khó lường, mà còn vì tính hấp dẫn của dữ liệu đối với những nhóm kẻ cắp hay những nhóm phá hoại. Vấn đề càng trở nên bức thiết hơn trong…

(𝑆𝑎𝑖𝑔𝑜𝑛 𝑇𝑖𝑚𝑒𝑠 𝐹𝑜𝑢𝑛𝑑𝑎𝑡𝑖𝑜𝑛)- 𝐻𝑜̣̂𝑖 𝑛𝑔ℎ𝑖̣ 𝑇ℎ𝑒 𝐹𝑢𝑡𝑢𝑟𝑒 𝑜𝑓 𝐴𝑟𝑡𝑖𝑓𝑖𝑐𝑖𝑎𝑙 𝐼𝑛𝑡𝑒𝑙𝑙𝑖𝑔𝑒𝑛𝑐𝑒 – 𝑇𝑢̛𝑜̛𝑛𝑔 𝑙𝑎𝑖 𝐶𝑜̂𝑛𝑔 𝑛𝑔ℎ𝑒̣̂ 𝑇𝑟𝑖́ 𝑡𝑢𝑒̣̂ 𝑁ℎ𝑎̂𝑛 𝑡𝑎̣𝑜 𝐶ℎ𝑢̛𝑜̛𝑛𝑔 2, 𝑑𝑜 𝐿𝑎𝑢𝑛𝑐ℎ 𝐽𝐷𝐼 𝑡𝑜̂̉ 𝑐ℎ𝑢̛́𝑐, đ𝑎̃ 𝑘𝑒̂́𝑡 𝑡ℎ𝑢́𝑐 𝑡𝑎̣𝑖 𝑇𝑃𝐻𝐶𝑀 𝑣𝑎̀𝑜 𝑛𝑔𝑎̀𝑦 12-7, 𝑠𝑎𝑢 𝑚𝑜̣̂𝑡 𝑛𝑔𝑎̀𝑦 𝑠𝑜̂𝑖 đ𝑜̣̂𝑛𝑔 𝑣𝑜̛́𝑖 𝑐𝑎́𝑐 𝑐𝑢𝑜̣̂𝑐 𝑡ℎ𝑎̉𝑜 𝑙𝑢𝑎̣̂𝑛, 𝑡𝑟𝑖𝑒̂̉𝑛 𝑙𝑎̃𝑚 𝑣𝑎̀ 𝑐𝑎́𝑐 ℎ𝑜𝑎̣𝑡 đ𝑜̣̂𝑛𝑔 𝑘𝑒̂́𝑡 𝑛𝑜̂́𝑖, 𝑚𝑜̛̉ 𝑟𝑎 𝑚𝑜̣̂𝑡 𝑐𝑢̛̉𝑎 𝑠𝑜̂̉ 𝑟𝑜̣̂𝑛𝑔 ℎ𝑜̛𝑛 𝑣𝑒̂̀ 𝑐𝑎́𝑐ℎ 𝑡𝑟𝑖́ 𝑡𝑢𝑒̣̂ 𝑛ℎ𝑎̂𝑛 𝑡𝑎̣𝑜 𝑠𝑒̃ 𝑏𝑖𝑒̂́𝑛 đ𝑜̂̉𝑖 𝑐𝑢𝑜̣̂𝑐 𝑠𝑜̂́𝑛𝑔 𝑣𝑎̀ 𝑘𝑖𝑛ℎ 𝑑𝑜𝑎𝑛ℎ. 𝐿𝑎̀ đ𝑜̂́𝑖 𝑡𝑎́𝑐 𝑐ℎ𝑖𝑒̂́𝑛 𝑙𝑢̛𝑜̛̣𝑐 𝑐𝑢̉𝑎 𝐿𝑎𝑢𝑛𝑐ℎ 𝐽𝐷𝐼, 𝑆𝑎𝑖𝑔𝑜𝑛 𝑇𝑖𝑚𝑒𝑠 𝐹𝑜𝑢𝑛𝑑𝑎𝑡𝑖𝑜𝑛 (𝑆𝑇𝐹) 𝑡ℎ𝑢̛̣𝑐 ℎ𝑖𝑒̣̂𝑛 𝑐ℎ𝑢̛𝑜̛𝑛𝑔 𝑡𝑟𝑖̀𝑛ℎ 𝑝ℎ𝑎́𝑡 𝑡𝑟𝑖𝑒̂̉𝑛 𝑛𝑔𝑢𝑜̂̀𝑛 𝑛ℎ𝑎̂𝑛 𝑙𝑢̛̣𝑐 𝑐𝑜̂𝑛𝑔 𝑛𝑔ℎ𝑒̣̂ 𝐴𝐼 đ𝑎̃ 𝑐𝑜́ 𝑐𝑢𝑜̣̂𝑐…